BOSKA KOMEDIA - Dante Alighieri

1
   W połowie drogi żywota naszego

nagle się w gęstym obłąkałem lesie.

Już ścieżki prawej oczy nie dostrzegą,
4
   o, jak wyrazić ciężko... słowo rwie się...

bory zaborcze, las dziki i ciemny,

który wspomnieniem samym trwogę niesie
7
   tak ciężką, jak strach przed śmiercią nikczemny!

Lecz, by o dobrem mówić, co widziałem

muszę zła rąbek uchylić tajemny.
10
   Rzec nie potrafię, jak się tam dostałem,

taki snu pełen byłem w onej chwili,

kiedy się z prawą drogą pożegnałem.
13
   Lecz gdym pod górą stanął, co się chyli

tam, kędy droga wąwozu zamkniona,

który wędrowca wieczną trwogą myli,
16
   podnosząc oczy, widzę jej ramiona

skąpane w blaskach onego planety,

co nas wprost wiedzie, choć ścieżka zmylona.
19
   Wtenczas to nowej otucha podniety

wygnała trwogę na serca jeziorze,

kędy noc ciemna zaległa, niestety.
22
   I jak ten, który tchu złapać nie może,

gdy na ląd stały fale go wyrzucą,

i na zdradliwe ogląda się morze,
25
   tak moja dusza, którą jeszcze smucą

obawy, wstecz się na drogę ogląda,

skąd ci, co weszli, żywi nie powrócą.
28
   Strudzone ciało wypoczynku żąda:

wytchnąłem nieco przed góry zaporą,

i brzegiem, który tak pusto wygląda
31
   dalej w wędrówkę puściłem się skorą,

zawsze na stoku tak stawiając nogę,

iż ta co niżej, była mi podporą.
34
   Aż oto nagle zabiegnie mi drogę

postać pantery tak zwinnej i giętkiej,

iż jej nijako wyminąć nie mogę.
37
   Sierść połyskliwą w barwne miała cętki

i tak się ku mnie zwraca posuwista,

że do odwrotu wciąż uczuwam chętki.
40
   Godzina była poranku świetlista

i słońce w onych gwiazd jaśniało kole,

co przy nim były, gdy Miłość Wieczysta
43
   świat piękny przez swą poruszyła wolę.

Widok stworzenia o barwnej odzieży

i cudny ranek rozwiał duszy bolę,
46
   lecz nowy postrach w sercu moim szerzy

postać lwa z grzywą rozwianą na wietrze,

co dzikim tocząc wzrokiem ku mnie bieży,
49
   aż drżeć się zdało dokoła powietrze.

Z drugiej zaś strony wilczyca zgłodniała,

kły szczerząc, w których mnogo ludzi zetrze,
52
   wychudłym cielskiem ku mnie wybiegała,

aż na jej widok straciłem nadzieję,

by mi wędrówka na szczyt się udała.
55
   I jak ów chciwiec co nad tym boleje,

iż po próżnicy czas marnuje drogi,

i w głębi serca łzy żałosne leje,
58
   tak ja na widok onej bestii srogiej

pełen zwątpienia, w dolinę bez słońca

nazad pomału cofam się niebogi.
61
   Gdy mię tak na dół stopa wiedzie drżąca

nagle w tej pustce jawi się przede mną

postać, co ledwie nogą o ziem trąca.
64
   - O, ty - zawołam - czy marą nikczemną,

czyliś jest człekiem, błagam twej litości,

bym się nie błąkał tutaj nadaremno!
67
   - Człowiekiem byłem, ale już nie gości

śród ciała duch mój - rzecze on cień blady. -

Ród mój wywodzę od lombardzkich włości.
70
   Tam, kędy Mantui warownej posady,

tam ja sub Julio dzień ujrzałem biały

i tam rodzice żyli me i dziady.
73
   Miejscem pobytu był mi Rzym wspaniały

za panowania dobrego Augusta,

kędy zaszczytów żyłem syt i chwały.
76
   Wiara w złe bogi kłamliwa i pusta

jeszcze w ojczyźnie panowała mojej,

jam był poetą i przez moje usta
79
   szła pieśń o synu anchizowym z Troi,

co rzucił grodu ojczystego mury,

widząc, iż w ogniu pyszny Ilion stoi.
82
   Lecz ty dlaczego od rozkosznej góry,

gdzie się u szczytu wszelka radość pleni,

nazad w ten wąwóz cofasz się ponury?
85
   - Więc tyś Wirgili? Ty źródłem strumieni

mowy przeczystej co świat pięknem darzy?

- odpowiem, a wstyd czoło mi rumieni. -
88
   O, ty, coś chlubą jest wszystkich pieśniarzy,

zaiste, dziś mam nagrodę niemałą,

żem od ksiąg twoich nie odrywał twarzy!
91
   Tyś moim mistrzem! Ciebie ukochało

serce me, tobie albowiem zawdzięcza

styl piękny, który dziś jest moją chwałą!
94
   Spojrzyj na bestię tę co mię udręcza,

obroń mię przed nią ty, coś mędrzec słynny,

drżę bowiem cały jak nitka pajęcza.
97
   - Tobie przystoi szukać drogi innej,

rzecze on, widząc, żem zalany łzami -

jeśli chcesz obszar ów rzucić pustynny,
100
   bo zwierz ów dziki ze srogimi kłami

każdego pożre co się tutaj zjawi,

a wprzód go strachem bez granic omami.
103
   Taka zaś żądza go niesyta trawi,

iż tym się większa chciwość w ślipiach jarzy

im więcej ofiar żywota pozbawi.
106
   Mnogość jest zwierząt, z którymi się parzy,

i więcej jeszcze będzie, zanim Charta,

co ją ma zgnębić, przyjście się nadarzy.
109
   Tego zaś siłą nie chciwość zażarta,

lecz mądrość, miłość i cnota ze stali;

kolebka jego pod Feltrem oparta.
112
   Tenci zbawieniem stanie się Italii,

której Kamilla co się męstwem płoni,

Nizus i Eurial, Turnus, życie dali.
115
   On bestię srogą przez ten świat przegoni,

aż na dno piekieł w końcu ją zawlecze,

skąd po raz pierwszy usłyszano o niej...
118
   Ja cię zaś teraz w swoją biorę pieczę.

Pójdź za mną! Ja ci będę przewodnikiem!

Tam cię zawiodę, gdzie duchy człowiecze
121
   wiecznie się skarżą rozpaczliwym krzykiem,

gdy śmierć je wtórna ościeniem przebodzie

na wieczność całą w tym ostępie dzikim.
124
   Tych ujrzysz potem, co w cichej pogodzie

ognia udrękę znoszą, bo im świeci

nadzieja, iż wnet w rajskim staną grodzie.
127
   Gdy cię zaś dalsze pragnienie podnieci,

dusza ode mnie, godniejsza się zjawi,

co na mym miejscu w górę z tobą wzięci.
130
   Albowiem Pan ów, co Go wszechświat sławi,

przeto mi broni wejść w rajskie osadnie,

iżem się oparł prawu, co świat zbawi.
133
   On wszędy rządzi i On wszystkim władnie,

Jego stolica tam w najwyższym niebie,

szczęśliw, na kogo wybór Jego padnie.
136
   A ja zaś na to: - Wieszczu, błagam ciebie

Onego, co Go nie znałeś, imieniem,

przed złem mię uchroń co na wieki grzebie,
139
   uczyń, jak było twoim przyrzeczeniem,

abym Piotrowe zobaczył podwoje,

i tych co wiecznym ukarani cieniem.
142
   Więc poszedł, a w ślad za nim kroki moje.

<<< >>>